رشت زیر بار ترافیک؛ چرا کمربندی امامزاده هاشم ـ خمام ـ انزلی باید احداث شود؟
گیلان برای بهرهگیری از ظرفیتهای بندری و تجاری خود، به زیرساختهایی نیاز دارد که از مرحله وعده و آغاز عملیات عبور کنند و در زمانبندی مشخص به بهرهبرداری برسند.
به گزارش پایگاه اطلاع رسانی دیارمیرزا، از ترافیک رشت و افزایش هزینههای حملونقل گرفته تا دشواری دسترسی به بنادر و مراکز اقتصادی استان. اکنون که عملیات اجرایی کمربندی امامزاده هاشم ـ خمام ـ انزلی پس از سالها وقفه، حدود دو ماه پیش از سر گرفته شده، انتظار میرود این بار پروژه از مرحله آغاز عملیات فراتر برود و با پیگیری جدی مسئولان به سرانجام برسد.
رشت سالهاست علاوه بر ترافیک درونشهری، بار قابل توجهی از ترددهای عبوری و حملونقل کالا در گیلان را نیز تحمل میکند. خودروهایی که مقصدشان منطقه آزاد انزلی، بندر کاسپین یا بندرانزلی است، برای رسیدن به مقصد ناگزیر از عبور از بخشهایی از محورهای پرترافیک رشت هستند؛ موضوعی که هم رفتوآمد شهروندان را دشوار میکند و هم زمان و هزینه جابهجایی کالا را افزایش میدهد.
بر اساس آمار مطرحشده درباره ترددهای باری، روزانه بیش از هزار دستگاه تریلی مرتبط با بنادر انزلی و کاسپین از شهر رشت عبور میکنند. این حجم از تردد نشان میدهد که شبکه راههای استان برای پاسخگویی همزمان به نیازهای ترافیک شهری، سفرهای بینشهری و حملونقل سنگین، به مسیرهای جایگزین و زیرساختهای متناسب با فعالیتهای اقتصادی گیلان نیاز دارد.
توسعه بندر کاسپین، فعالیتهای بندری انزلی، ظرفیتهای منطقه آزاد انزلی و موقعیت گیلان در ارتباط با کشورهای حاشیه دریای خزر، فرصتهای مهمی برای توسعه تجارت و ترانزیت ایجاد کردهاند. با این حال، بهرهگیری کامل از این ظرفیتها بدون توسعه زیرساختهای حملونقل با محدودیت مواجه خواهد شد.
در چنین شرایطی، کمربندی امامزاده هاشم ـ خمام ـ انزلی، در صورت تکمیل و اتصال مناسب به شبکه راههای موجود، میتواند بخشی از نیاز ارتباطی میان محورهای اصلی استان، مراکز جمعیتی و قطبهای بندری و اقتصادی گیلان را تأمین کند.
توقف ۱۴ ساله این پروژه، در کنار محدودیت مسیرهای جایگزین، ضرورت توجه به مدیریت ترددهای عبوری را بیش از پیش نشان میدهد. ترافیک سنگین میتواند زمان سفر را افزایش دهد و به مصرف بیشتر سوخت و استهلاک خودروها منجر شود. با این حال، ارزیابی دقیق سهم کمبود مسیرهای جایگزین در مشکلات ترافیکی رشت، به بررسیهای کارشناسی و دادههای ترافیکی نیاز دارد.
اگرچه ازسرگیری عملیات اجرایی گامی امیدوارکننده است؛ اما نتیجه واقعی آن زمانی مشخص میشود که عملیات بهطور مستمر ادامه یابد، منابع مالی بهموقع تأمین شود و روند پیشرفت پروژه بهصورت شفاف در اختیار افکار عمومی قرار گیرد.
بر اساس اطلاعات مطرحشده، این طرح در شمار پروژههای پیشنهادی برای سفر رئیسجمهور قرار داشت، اما به دلیل نیاز به اعتبار قابل توجه، در فهرست مصوبات سفر قرار نگرفت. این موضوع، ضرورت پیشبینی راهکارهای جایگزین و پایدار برای تأمین مالی پروژه را برجسته میکند.
کمربندی فقط برای انزلی نیست
اهمیت این پروژه تنها به ارتباط رشت با منطقه آزاد انزلی محدود نمیشود. اتصال مناسب محورهای امامزاده هاشم، خمام و انزلی به شبکه راههای استان میتواند در مدیریت بخشی از ترددهای مرتبط با مسیرهای تهران، فومن و شرق گیلان نیز مؤثر باشد. البته میزان این تأثیرگذاری به مسیر نهایی، طراحی تقاطعها و نحوه توزیع ترافیک بستگی دارد.
در همین راستا، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی نیز از برنامهریزی برای توسعه مسیر دسترسی به این منطقه از محورهای سنگر، کوچصفهان و خمام خبر داده است. این طرح قرار است با استفاده از ظرفیت سرمایهگذاران و تأمین مالی بانکی دنبال شود. در صورت تکمیل مطالعات، تأمین اعتبار و اجرای طرح، مسیر یادشده میتواند به تسهیل حملونقل ترانزیتی، بهبود دسترسی به بندر کاسپین و اتصال شبکه حملونقل شمال کشور به مسیرهای منتهی به تهران و جنوب کمک کند.
نمیتوان از توسعه بنادر، گسترش فعالیتهای منطقه آزاد، تقویت ترانزیت و جذب سرمایهگذاری سخن گفت، اما برای جابهجایی کالا همچنان به شبکهای متکی ماند که بخش قابل توجهی از ترددهای آن از محدوده پرترافیک رشت عبور میکند.
کمربندی امامزاده هاشم ـ خمام ـ انزلی، در صورت برخورداری از طراحی اصولی، تأمین مالی پایدار و اتصال مناسب به شبکه راههای موجود، میتواند به کاهش فشار ترافیکی بر رشت و بهبود دسترسی به مراکز اقتصادی گیلان کمک کند.
بر اساس اطلاعات اولیه، طول مسیر پیشنهادی این پروژه حدود ۵۰ کیلومتر است. همچنین، قرار است بخشی از مسیر که در محدوده منطقه آزاد انزلی قرار دارد، با مشارکت این سازمان اجرا شود و از ظرفیت سرمایهگذاران و تأمین مالی بانکی نیز برای پیشبرد پروژه استفاده شود.
در شرایط محدودیت منابع عمومی، مشارکت بخش خصوصی و تأمین مالی بانکی میتواند بخشی از منابع موردنیاز پروژههای بزرگ زیرساختی را فراهم کند.
در این میان، پیگیری مستمر مدیریت ارشد استان، وزارت راه و شهرسازی، دستگاههای مسئول حملونقل و مجموعههای اقتصادی مرتبط با منطقه آزاد انزلی اهمیت ویژهای دارد. پیشبرد چنین طرحی به هماهنگی میان دستگاههایی نیاز دارد که هرکدام در تأمین اعتبار، اجرا، اتصال مسیر به شبکه راههای موجود یا بهرهبرداری از آن مسئولیت دارند.
اکنون مهمترین مسئله، تداوم کار و فراهمکردن شرایط لازم برای تکمیل پروژه است. انتشار گزارشهای منظم از پیشرفت فیزیکی و وضعیت تأمین اعتبار نیز میتواند امکان ارزیابی عملکرد دستگاههای مسئول را برای افکار عمومی فراهم کند. گیلان برای بهرهگیری از ظرفیتهای بندری و تجاری خود، به زیرساختهایی نیاز دارد که از مرحله وعده و آغاز عملیات عبور کنند و در زمانبندی مشخص به بهرهبرداری برسند.

دیدگاه